تحقیقات علمی خواب | از نظریه تا درمان

علم تشخیص و درمان انواع اختلالات خواب و بی خوابی

0 112

تشخیص و درمان اختلالات خواب به این دلیل بسیار دشوار است این است که هیچ کس نمی تواند با اطمینان بگوید که خواب چیست!

هیچ اجماع علمی در مورد خواب وجود ندارد. در مورد اینکه این که چرا انسان ها و حیوانات نیاز به خواب دارند نظریه های مختلفی وجود دارد. فیزیولوژی خواب و سازوکار خواب تا حدودی قابل درک است اما هنوز رازهایی در مورد آن وجود دارد.

اما محققان بی کار ننشسته اند. تحقیقات علمی ذاتاً با ارزش است و به ما کمک می کند تا فناوری جدید پزشکی و راههای بهبود کیفیت خواب را توسعه دهیم. واژه سومنولوژی (somnology) به معنای مطالعه خواب انسان و بی نظمی های آن است.

بیشتر آنچه درمورد زیست شناسی خواب می دانیم تنها در 50 سال گذشته کشف شده است. خواب با وجود حجم عظیم دانشی که محققان در دهه های اخیر یاد گرفته اند، همچنان تا حد زیادی رازآلود است و هنوز دلیل قانع کننده ای برای اینکه چرا انسان می خوابد یافت نشده است.

در سال 1993 کنگره امریکا مرکز ملی تحقیقات اختلالات خواب (NCSDR) را در انستیتوی ملی قلب، ریه و خون تاسیس کرد. مؤسسات ملی بهداشت مختلفی در این کشور وجود دارد و شاید تعجب کنید که چرا تحقیقات خواب بخشی از مؤسسات بهداشت روان یا اختلالات عصبی و سکته مغزی یا حتی انستیتوی ملی علوم پزشکی عمومی قرار نگرفته است!

کنگره همچنین برنامه تحقیق ملی اختلالات خواب را تدوین و موظف به اجرای آن کرده است. دولت فدرال ایالات متحده بیش از 100 میلیون دلار در سال برای تحقیقات در زمینه خواب و اختلال خواب هزینه می کند. اولین طرح آن در سال 1996 با تجدید نظر در 2003 و تجدید نظر بعدی در سال 2011 ارائه شد.  چالش بزرگ این جاست که چگونه یافته های اولیه جدید را باید برای درمان های بالینی آماده کرد.

برنامه تحقیق ملی اختلالات خواب چیست؟

در این برنامه همت شده است تا به تاثیر کم خوابی مزمن و اثرات نامطلوب آن بر ریتم خواب و بیداری روی توانایی های ذهنی و فیزیکی و سلامت بیشتر پرداخته شود. دلایل کمبود خواب، عقب افتادن خواب یا جلو افتادن خواب (مثلا به دلیل کار شیفتی یا پرواززدگی) باید بیشتر بررسی شود. طیف گسترده ای از اختلالات خواب بر توانایی فرد در حفظ سلامت و عملکرد سالم تمام مدت  تأثیر می گذارد. با این وجود حوزه علم خواب هنوز نسبتاً ضعیف است و جای کار دارد.

با وجود پیشرفت علمی که از سال 1996 هم از نظر بالینی و هم علوم پایه مربوط به خواب و اختلالات آن حاصل شده است اما همچنان رازهای خواب زیادی باقی مانده است و نیاز به کشف سازوکار خواب و درک و توسعه درمان های بهتر برای بسیاری از اختلالات خواب وجود دارد.

برای توضیح ماهیت فیزیولوژی انسان در هنگام بیداری و مرحله های مختلف خواب باید تحقیقات بسیاری انجام شود. بدون پیشرفت در حوزه خواب میلیون ها نفر به طور مستقیم و غیر مستقیم از عوارض آن رنج خواهند کشید و سلامت عمومی جامعه و بهره وری افراد پایین می ماند.

به چه سوالاتی در حوزه خواب باید پاسخ داده شود؟

در برنامه تحقیق اختلالات خواب NIH در سال 2011 پنج هدف اصلی برای تحقیق در مورد خواب ذکر شده است؛ و این سوالات خیلی گسترده هستند:

  1. باید سازوکارهای شبانه روزی خواب و ریتم سیرکادین را در طول زندگی یک فرد بشناسیم
  2. در مورد عواملی که منجر به خواب و اختلالات شبانه روزی می شود بیشتر بدانیم و چگونگی تأثیر این عوامل روی سایر بیماری های جسمی و روحی را به دقت بررسی کنیم.
  3. درمان بالینی اختلالات خواب را عملی تر کنیم.
  4. از نتایج تحقیقات بنیادی در مورد برنامه های درمانی در زندگی واقعی استفاده کنیم تا سیاست های عمومی را نیز تحت تاثیر قرار دهیم.
  5. متخصصان زیادی را به اندازه کافی در تحقیقات خواب آموزش دهیم تا بتوانند آگاهی در رشته های دانشگاهی مرتبط با علم خواب را بالا ببرند.

این اهداف از سیاست هایی است که از مسئولان انتظار می رود آن ها را تحقق بخشند. همچنین در برنامه سلامت مردم  امریکا در سال 2020 چهار هدف مرتبط با خواب تبیین شده است.

  1. تعداد افراد دارای علائم آپنه انسدادی خواب که به مراکز پزشکی مراجعه می کنند بیشتر شود.
  2. میزان تصادفات وسایل نقلیه  ناشی از خواب آلودگی در هر 100 میلیون مایل طی شده کاهش یابد.
  3. درصد دانش آموزان کلاس نهم تا دوازدهم که خواب کافی دارند افزایش یابد.
  4. تعداد بزرگسالانی که خواب کافی دارند بیشتر شود.

پزشکی خواب تا چه حد در دنیای واقعی کاربرد دارد؟

پزشکان توجه خود را در درمان بالینی اختلالات خواب معطوف کرده‌اند، اما تحقیقات علمی هنوز به پای آن نمی رسد و سرعت کافی ندارد. جالب است بدانید هم اکنون بیش از 2 هزار مرکز تخصصی خواب در ایالات متحده وجود دارد.

متاسفانه در آموزش دانشجویان پزشکی مستقیما رشته ای تحت عنوان پزشکی خواب تعریف نشده است. بیش از 4000 متخصص بالینی در انجمن پزشکی خواب آمریکا وجود دارد اما متاسفانه کمتر از 100 عضو هیئت علمی تحقیقات اصلی، بیشتر وقت خود را صرف تحقیقات خواب می کنند. به گزارش سال 2006 ؛ انجمن ملی پزشکی، برنامه هایی را برای تقویت فرصت های شغلی پزشکان در حوزه پزشکی خواب پیشنهاد داده است.

کمبودهای علم در حوزه خواب چیست؟

لازم است برای پیشرفت علم خواب در زمینه های زیر تحقیقات بیشتری انجام شود:

  • مدل دو فرایندی خواب؛ آیا این مدل دقیق است؟ یا مدل صحیح تری می توان ارائه داد؟
  • بی خوابی و سندرم پای بی قرار از اختلالات خواب شایعی است که در حوزه عصب شناسی دانش کمی در مورد آن داریم.
  • چرا بین مدت خوابیدن حیوانات آزاد در طبیعت و اعضای همان گونه که اسیر هستند تفاوت هایی وجود دارد و پاسخ به این سوال چگونه درک درست تری از مدت زمان خواب و کمبود خواب به ما می دهد؟
  • چه چیزی باعث تثبیت حافظه در خواب می شود و خواب چگونه انتقال خاطرات از یک ناحیه مغز به منطقه دیگر را آسان می کند؟
  • چرا هنگامی که افراد از خواب سرحال کننده در مقابل خواب کسل کننده صحبت می کنند، هیچ تفاوت شیمیایی یا فیزیولوژیک مشهودی در مغز مشاهده نمی شود؟ حتی در ادبیات پزشکی از اصطلاح خواب ترمیمی (خواب احیاگر) استفاده می شود، هرچند که همه دانشمندان می دانند که مغز در شب به همان میزان روز انرژی مصرف می کند.
  • رازهای کشف نشده در مورد تعامل خواب با محیط اطرف
  • چگونه سه سطح سیستم عصبی، رفتار (بالاتر)، مدار و نورون ها (پایین ترین) در خواب نقش دارند و با یکدیگر کار می کنند؟
  • نیاز به کمی کردن تفاوتهای فردی در الگوهای شبانه روزی خواب و عادات زمانی خواب (کرونوتایپ) هر فرد است
  • اختلالات خواب و ارتباط آنها با سلامت روان (علت یا معلول)
  • مدلهای خواب حیوانات برای درک فیزیولوژی خواب انسان محدود است و برای برخی از اختلالات خواب هیچ مدل حیوانی وجود ندارد. آیا می توانیم از حیوانات تراریخته برای درک بهتر مشکلات بشر در آینده نیز استفاده کنیم؟
  • چگونه می توان داروی خواب منحصر به فردی برای هر بیماری طراحی کرد؟ چگونه می توان در مورد دلایل بی خوابی هر فردی تشخیص منحصر به فردی داشت؟ آیا می توانیم نشانگرهای زیستی را برای اختلالات خواب پیدا کنیم؟

تحقیقات در حوزه خواب تا چه حد قابل اطمینان است؟

همه می دانند که تحقیقات علمی می تواند تا حد زیادی مغرضانه باشد و این فشار بر دانشمندان وجود دارد تا نتایج تحقیقات را با نتایج مثبت منتشر کنند. یکی از ناظران تحقیقات تا جایی پیش رفته است که می گوید “برخی یافته های تحقیقات علمی منتشر شده درباره خواب ممکن است در میزان نتایج و تاثیرات منتشر شده نادرست باشد”.

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.